|
Fabu�� powie�ci tworz� dwa
przeplataj�ce si� w�tki: losy znanego malarza Paula Gauguina i
Flory Tristan - dzia�aczki spo�ecznej.
Gauguin porzuci� ustabilizowane
mieszcza�skie �ycie, aby
wyjecha� na Tahiti w poszukiwaniu dzikiego �wiata nie ska�onego
konwenansami, a jego babka Flora Tristan,
pó�-Peruwianka, po�wi�ci�a swoje si�y walce o prawa
kobiet i robotników. Z �yciem tych dwóch postaci
��cz� si� nierozerwalnie dwie koncepcje seksu: Flory, która
widzi w nim wy��cznie narz�dzie uciemi�enia kobiet i m�skiej
dominacji, i Gauguina, dla którego rozbuchany seks jest
�ród�em si�y witalnej i twórczej inspiracji.
Wydawcy o ksi��ce
Co
wspólnego maj� ze sob� te dwie osoby, tak od siebie dalekie
mimo
rodzinnego pokrewie�stwa? M. Vargas Llosa stawia to pytanie w swojej
ksi��ce, która przedstawia �wiat utopii, jakim by� wiek XIX.
Mimo wielu ró�nic istnieje zwi�zek mi�dzy
bohaterami powie�ci, których �ycie by�o tak odmienne, ale
��czy�o ich wspólne d��enie do odnalezienia raju, w
którym cz�owiek b�dzie móg� osi�gn�� szcz�cie.
Lecz gdzie jest ten ziemski raj? W egalitarnym spo�ecze�stwie czy w
prymitywnym �wiecie, do którego nie dotar�a jeszcze
cywilizacja? (�ród�o: wydawnictwo Rebis).
Wydawnictwo Znak
tak reklamuje ksi��k� na swojej stronie internetowej: "Paul Gauguin,
wybitny malarz, ucieka od �ycia paryskich koterii
artystycznych i jedzie na Tahiti. Liczy na to, �e �ycie z daleka od
Francji, z�o�one z seksu oraz najbardziej pierwotnych emocji pozwoli mu
zdrapa� nalot cywilizacji i powróci� do korzeni sztuki.
Flora Tristan to rewolucjonistka, pisarka i agitatorka,
która wierzy, �e dobro�, mi�o�� i seks mog� zbawi� �wiat.
Opuszcza m�a i wyrusza na misj� tworzenia utopijnego spo�ecze�stwa
w�ród bohemy i robotników francuskich miast.
Oboje s� uciekinierami. Oboje maj� wizj� wielkiego przeobra�enia. ��czy
ich gor�czkowy upór i wiara w to, �e cz�owiek
znów mo�e by� autentyczny. Jednak utopii nie
sposób stworzy�... Lecz mo�na si� zbawi� na w�asny
rachunek?"
Podró� �ladami
Gauguina
Przed napisaniem tej
powie�ci Vargas Llosa odby� podró� �ladami malarza Paula
Gauguina, odwiedzaj�c mi�dzy innymi Arles, Pary�, Londyn, Peru i
oczywi�cie Tahiti. W wyprawie towarzyszy�a mu córka Morgana.
Jej fotografie wraz z komentarzami ojca znalaz�y si� w dwuj�zycznym
albumie pod tytu�em "Las Fotos del Paraiso (Pictures from Paradise)".
Licz�cy 205 stron album ukaza� si� w wydawnictwie Alfaguara, zawiera
ponad 200 kolorowych zdj��, premier� mia� 1 marca 2003 r. Nie ukaza�
si� po polsku.
Media o ksi��ce
O ksi��ce w "Gazecie
Wyborczej" pisa� Artur Domos�awski:
"Od �rody w ksi�garniach nowa powie�� Maria Vargasa Llosy.
"Raj tu� za rogiem" to wspania�a historia o tym, �e warto wali� g�ow� w
mur. Mario Vargas Llosa przenosi nas do XIX w. Pod��amy na przemian za
losami dwójki bohaterów - dzia�aczki spo�ecznej,
socjalistycznej utopistki Flory Tristan i jej wnuka, wielkiego malarza
Paula Gauguina. Dwie ró�ne opowie�ci, dwie ró�ne
biografie, które ��czy poszukiwanie utopii rajskiego �ycia
na ziemi..."
czytaj wi�cej
W "Rzeczpospolitej"
ksi��k� recenzowa� Krzysztof Mas�o�:
"W powie�ci "Raj tu� za rogiem", jak w ca�ej
twórczo�ci Llosy, �cieraj� si� ró�ne �wiaty,
odmienne cywilizacje, mentalno�ci, prawdy. I tutaj dr��y peruwia�ski
pisarz fundamentalny dla niego temat rewolucji, jej konieczno�ci i
kosztów, jakie poci�ga za sob�. Najsilniejsze jednak i
najpi�kniejsze jest autorskie przekonanie o znaczeniu sztuki. Bo to
ona, to arcydzie�a Gauguina przetrwa�y w ludzkiej zbiorowej pami�ci, a
nie jego marne, niekiedy pod�e, �ycie - czytamy w
"Rzeczpospolitej".
W Czytelni Onet.pl
o ksi��ce pisze Krzysztof Mroziewicz, dziennikarz tygodnika "Polityka":
(...) W opowie�ci o swojej rodaczce, Peruwiance Florze
Tristan, która osiad�szy we Francji sta�a si� jedn� z
pierwszych feministek i socjalistek, Vargas Llosa zawar� te� opowie�� o
jej wnuku, Paulu Gauguinie. Lub te�, czytaj�c ksi��k� wspak, powiemy,
�e w opowie�ci o wielkim francuskim impresjoni�cie, który
szuka� korzeni �ycia i kultury na wyspach Polinezji, pisarz pomie�ci�
sfabularyzowany esej o szalonej utopistce, przy której Karol
Marks jawi si� jako t�pawy urz�dnik podrz�dnego magistratu. Rozdzia�y o
babce i wnuku przetasowane s� zwyczajem Vargasa Llosy albo jak akapity
w Rozmowie w „Katedrze” albo jak fragmenty jego
autobiografii El pez en el agua (która ci�gle jeszcze,
podobnie jak dzie�o o Garcii Marquezie, czeka na przek�ad polski) (...)
W sklepie internetowym Merlin.pl znalaz�em notk� Stefana
Kubiaka, który zwróci� uwag� na drobny b��d w
polskim przek�adzie:
Jestem w trakcie czytania "Raju tu� za rogiem" i
zainteresowaniem �ledz� losy Paula Gaugaina i jego babki, Flority
Trista. Przyznaj�, �e historia tej ostatniej wydaje si� bardziej
wci�gaj�ca, ale to takie moje subiektywne odczucie. Przek�ad pani
Danuty Rycerz jest bardzo dobry, z jednym wyj�tkiem. Jak skaza na
doskona�ym diamencie �enuj�ce wra�enie robi� samochody (tudzie� "auta"
i "taksówki") pojawiaj�ce si� w dziewi�tnastowiecznej
Francji. Czytaj�c o "taksówce" na Tahiti zacz��em prawie
wierzy�, �e jaki� prototyp trafi� na Pacyfik od razu po wynalezieniu.
Kiedy jednak pod�y Chazal porywa ma�� Alin�, wpychaj�c j� do stoj�cego
obok "auta" w latach czterdziestych XIX w., nabra�em podejrze�, �e
t�umaczka, cho� z pewno�ci� �wietnie zna hiszpa�ski, niezbyt si�
orientuje w realiach epoki (...)
Tytu� oryginalny: El Paraiso en la otra esquina
Dedykacja: Dla Carmen Balcells, przyjació�ki mojego �ycia.
Pierwsze wydanie: Alfaguara, Hiszpania, 2003 r., ISBN 958-704-046-5.
Przek�ad: Danuta Rycerz
Pierwsze polskie wydanie: Dom Wydawniczy Rebis sp. z o.o., Pozna� 2003
(seria Mistrzowie Literatury), ISBN:
83-7301-346-6, stron: 448, cena ok. 39-43 z�, twarda oprawa, format:
128x197, projekt ok�adki Zbigniew Mielnik.
Kolejne polskie wydanie: Wydawnictwo Znak, Kraków 2010,
ISBN: 978-83-240-1458-3, stron 464, twarda oprawa, format 140x205.
Pierwsze wydanie angielskie: The Way to Paradaise, wydawnictwo Faber&Faber,
Londyn, 4.11.2004 r., stron 432, ISBN: 9780571220380, cena ok.
9£.
Na
zdj�ciu u góry: ok�adki ró�nych wyda� ksi��ki,
pierwsza z lewej - wyd. Znak, pierwsza z prawej - wyd. Rebis.
|